Akdeniz Psikoloji ve Danışmanlık

OKUL ÖNCESİNDE OKULA UYUM SÜRECİ

Günümüzde bir çocuğun okul öncesi eğitime başlaması için ideal yaşın; bireysel farklılıklar ve ailelerin koşulları göz önünde bulundurmak koşuluyla 24-36 ay arası olarak kabul edilmektedir. En azından biz öyle öneriyoruz

Okul öncesi eğitim ile çocuk sağlıklı gelişimi için duygusal, sosyal, fiziksel ve bilişsel

olarak gerekli uyaranları almaktadır. Çocukların sosyalleşebilmesinin ilk adımı olarak da okul

öncesi eğitimi düşünebiliriz. Okula alışma sürecinden sonra okul rutiniyle birlikte;

ebeveynlerin çok fazla zorlandığı konular olan sınır problemi, uyku ve yemek düzeni gibi

konularda iyileşmeler gözlemleriz.

Okula uyum sürecinde siz ebeveynlere yardımcı olacak bazı bilgiler paylaşmak

istiyoruz.

1- Okula uyum sürecinin sağlıklı ilerleyebilmesi için; ebeveynlerin çocuklarını okula

başlatma kararlarında emin olmaları bu sürecin en kritik noktasıdır. Her çocuk; fikri

sorulduğunda ebeveyni ile kalmak ister. Okula gitmek gibi elzem bir konunun çocuğun

o anki isteğine bırakılmaması gerekir. Çocuğunuz; istemediği zamanlarda okuldan

alınacağını bilmesi ve kriz anlarında okul dışında başka bir seçeneğin sunulması okula

alışma sürecini ve uyumu zorlaştıracaktır.

Çocuğunu okul öncesi eğitime başlatma konusunda kararlı olan ebeveynlerin çocukları;

kararsız olan ebeveynlerin çocuklarına göre daha kolay uyum sağlıyor.

2- Çocuklar yeni durumlara uyum sağlama konusunda oldukça başarılıdır. Daha önce

bilmedikleri bir şey ile karşılaştıklarında çocuklar da biz yetişkinler gibi kaygı duyabilir.

Okul öncesi çocuklar genellikle ebeveynlerinden ilk kez bu kadar ayrı kalacağı için

uyum süreci boyunca (bu süre bireysel farklılıklara göre değişmekle birlikte 4-6 hafta

arasıdır) çeşitli kriz tepkileri verebilirler. Bu tepkiler okula gelmek istememe, yemeyi

reddetme, anneye yapışmanın artması, gece ağlayarak uyanma, agresif davranışlar da

artış gibi pek çok olumsuz davranış görülebilir, okula uyumla birlikte bu davranışlar

azalarak sönmektedir.

3- Çocukların bu dönemde zorlanmasının normal olduğunu kabul ettiğimize göre;

çocuğunuz zorlandığında size düşen sorumluluk nedir? Duygusal açıdan zorlanan

çocuğunuz için biraz zaman tanımalısınız. Üzüntüsünü, kaygısını, korkusunu görmeniz,

duygusunu yansıtmanız ve bir o kadar da doğal davranmanız en önemli önerilerimizdir.

“Üzüldüğünü görüyorum” gibi duygu yansıtmaları, akabinde çocuğunuzun istediğine

göre duygusal desteğiniz ilk haftalar önemli. Duygusal destek dediğimizde “korkacak

bir şey yok, tamam gitme o zaman okula” gibi ifadeler değil sevgili ebeveynler.

Anlayan bir bakış, içten bir sarılma, duygusunu ifade etmesi için cesaretlendirme gibi

yaklaşımlardan bahsediyoruz.

4- Alışma dönemi içerisinde mümkünse çocuğun yaşamında ekstra kriz yaşatacak büyük

değişiklikler yapılmamalı, ertelenmelidir. Önemli bir hastalığı olmadığı sürece alışma

döneminde okula devam etmelidir. Taşınma, tatil, şehir dışı seyahatler alışma

dönemine denk getirmemek önemlidir. Okula alışma sürecinde çocuğun hayatında tek

bir değişiklik olsun isteriz. O da okula başlaması...

5- Okula başlamadan önce çocuğunuzla birlikte “Okul nedir? Öğretmen kimdir? Orada

neler yapabilir, nelerle oynayabilir?” sorularını yanıtlamanız, varsa kaygı ve korkularını

kabul etmeniz ve duygusal olarak onu rahatlatmalısınız. Örneğin; “Senin kadar büyüyen

çocuklar okul denilen yere giderler. Orada öğretmen adı verilen bir ile etkinlikler yapar

oyunlar oynarsınız. Hamur oynadıktan sonra gelip seni alacağız.” açıklamalar

yapabilirsiniz.

Okula uyum sürecinde çocuğunuzun artan kaygısıyla birlikte sizlerin kaygısının artmaması

çok önemli. Siz ne kadar rahat iseniz çocuğunuz da o kadar kısa sürede, güvenle uyum

sağlayacaktır.

Uyum sürecinde öğretmeniniz ile yapacağınız en üst düzeyde iş birliği yapmalısınız.

Öğretmenin yönlendirmelerini uygulamak, çocuğun uyumunu hızlandıracaktır. Diğer

önemli konu ise kapıda vedalaşmalar… Çocuğunuzla evde vedalaşma provaları yapmanız, onu

sürece hazırlar. Okul kapısında hızlı ve kısa vedalaşmalar, ağlayan çocuklar için çok

gereklidir. Kapıda çocuğunu sakinleşmesini isteyen ebeveyn, çocuğunu çok ama çok zor

sakinleştirecektir. Çünkü o esnada çocuğunuzu sakinleştirecek 2 şey var: Okulda onunla

kalmanız ve/veya onu geri eve götürmeniz… İkisi de tabi ki mümkün değil. Çocuğunuz için

uygun olana öğretmeni karar verecektir. Sizlerin öğretmenle yapacağı iş birliği bu noktada

çok önemli.

Sevgili ebeveynler oryantasyon okul öncesi eğitimin ilk adımı. Yüksek işbirliği, iletişim,

sabır ve şefkate ihtiyacımızın olduğu bir dönem. Sürecinizi yakından takip ediyor olacağız.

Yeni dönem şans, neşe ve sevgiyle gelsin.